AI-datacenters, energie en stroomnet

SoftBank Group kondigt aan tot €75 miljard te investeren in de uitbreiding van datacenter-capaciteit in Frankrijk. Het doel is om 5 gigawatt extra capaciteit te realiseren, waarvan de eerste fase in Duinkerken, Bosquel en Bouchain 3,1 gigawatt moet leveren tegen 2031. De investering is onderdeel van SoftBanks grootste AI-infrastructuurproject in Europa.

De opkomst van AI-datacenters heeft geleid tot een sterke stijging van particuliere investeringen in Australië. Dit terwijl de zwakkere huishoudelijke uitgaven voor een economische tweedeling zorgen. De investeringen in AI-datacenters vertegenwoordigen nu 17% van alle particuliere investeringen in het land.

Datacenters in Ierland verbruikten vorig jaar 22% van de elektriciteit van het land, wat leidde tot honderden euro's hogere energierekeningen voor huishoudens. Volgens een rapport van Friends of the Earth Ierland en Beyond Fossil Fuels hebben de datacenters, mede gedreven door AI, tussen 2015 en 2023 €715 miljoen uit de economie getrokken. De stijgende energieprijzen kunnen een waarschuwing zijn voor de rest van Europa.

Amazon stelt dat het een grote doorbraak heeft bereikt in netwerkontwerp voor datacenters. Het bedrijf implementeert sinds eind 2024 een nieuw 'quasi-random' netwerk, genaamd RNG, dat datastromen versnelt en energieverbruik verlaagt. De technologie maakt gebruik van een nieuw apparaat, de ShuffleBox, en zou het aantal benodigde routers met 69 procent verminderen.

Kunstenaar Jess Harwood betoogt dat AI-gegenereerde beelden, muziek en teksten niets met echte kunst te maken hebben en beschouwt het als diefstal en zielloos. Ze wijst op de milieu-impact van datacenters en noemt AI-kunst 'Computer Rendered Artificial Pictures' (CRAP). Harwood benadrukt dat het menselijke creatieve proces onlosmakelijk verbonden is met kunst.

Paus Leo heeft in zijn eerste encycliek, getiteld 'Magnifica Humanitas', opgeroepen tot ontwapening van kunstmatige intelligentie. Hij waarschuwt voor 'nieuwe digitale slavernij' door de exploitatie van datalabelaars en noemt AI slechts een imitatie van menselijke intelligentie. Ook bekritiseert hij het energie- en waterverbruik van datacenters en roept hij op tot duurzamere oplossingen. Anthropic-medeoprichter Chris Olah pleit voor samenwerking met de kerk.

Door de hoge stroomdichtheid van AI-workloads worden traditionele luchtkoelsystemen onvoldoende. De industrie schakelt over op vloeistofkoeling, een markt die naar verwachting zal groeien naar 20 miljard dollar in de vroege jaren 2030. India heeft door zijn beperkte legacy-infrastructuur een voordeel bij het bouwen van moderne datacenters.

De AI-industrie investeert in 2026 naar schatting 690 miljard dollar in infrastructuur, maar teams hebben vaak geen inzicht in de kosten per AI-functie. Het artikel bespreekt vijf praktische strategieën, zoals het bijhouden van kosten per taak en slim routeren van modellen, om de uitgaven te optimaliseren. Tools zoals Helicone, Langfuse, LiteLLM en Portkey worden behandeld met concrete codevoorbeelden.

Een analyse van de Schotse liefdadigheidsinstelling Action to Protect Rural Scotland toont aan dat het Schotse overheidsbeleid voor 'groene datacentra' de CO2-uitstoot van AI negeert. De definitie van groene datacentra stamt uit 2022, vóór de lancering van ChatGPT, en is niet aangepast aan de enorme energiebehoefte van AI. Mogelijk leidt dit tot het negeren van aanzienlijke koolstofemissies.

Elon Musk's xAI gebruikt tientallen ongereguleerde aardgasturbines voor zijn AI-datacenters, terwijl SpaceX inzet op orbitale datacenters met zonnepanelen in de ruimte. Dit staat in contrast met Musk's eerdere belofte van een 'zonne-elektrische economie'. De verschuiving roept vragen op over zijn toewijding aan duurzame energie op aarde.

SpaceX heeft zich in de afgelopen maanden gecommitteerd aan het uitgeven van meer dan $2,8 miljard aan gasturbines om datacenters van AI-eenheid xAI van stroom te voorzien. Het bedrijf huurt servers van Colossus-datacenters voor $15 miljard per jaar aan Anthropic, het AI-bedrijf achter Claude. Het nieuws komt uit het IPO-vooruitzicht van SpaceX.

Elon Musks xAI wordt aangeklaagd wegens het gebruik van vervuilende gasgeneratoren bij het datacentrum in Memphis, Tennessee. In het beursgangsdocument van SpaceX staat dat xAI de komende drie jaar voor $2,8 miljard aan turbines koopt, waaronder mobiele gasturbines. De NAACP eist een verbod op het gebruik van de turbines, die volgens de EPA in strijd zijn met de federale wetgeving.

De Indiase deelstaat Chhattisgarh richt zich naast mijnbouw nu ook op AI, halfgeleiders en digitale infrastructuur. Het nieuwe Chhattisgarh Innovation and Startup Promotion Policy 2025–30 voorziet in een startupkapitaalfonds van ₹100 crore en subsidies voor incubators. Een AI-gericht datacenterpark van RackBank in Nava Raipur moet uitbreiden van 80 MW naar 150 MW en ongeveer 2.000 banen creëren. De speciale economische zone nabij Raipur biedt fiscale voordelen en snelle procedures om technologie-investeringen aan te trekken.

Techno Digital, de digitale infrastructuurtak van Techno Electric and Engineering Company, heeft een nieuw edge-datacenter in Mumbai geopend in samenwerking met RailTel Corporation of India. Het datacenter biedt een lage latentie van minder dan 150 microseconden naar de BSE en minder dan 250 microseconden naar de NSE. De faciliteit is ontworpen voor real-time AI-inferentie en andere prestatiekritieke workloads, en maakt deel uit van een plan om uit te breiden naar 102 locaties.

Blackstone investeert $5 miljard in een joint venture met een AI-cloudbedrijf dat Google TPU's gebruikt. De investering markeert een nieuwe stap voor de techgigant in de neocloud-markt.

Een onderzees AI-datacenter is operationeel in China. Het project maakt deel uit van de zoektocht naar alternatieven voor datacenters op het land.

Blackstone en Google kondigen op 18 mei een joint venture aan voor een nieuw Amerikaans bedrijf dat cloudtoegang biedt tot Google's Tensor Processing Units (TPU's). Blackstone committeert zich aan een initiële investering van 5 miljard dollar in eigen vermogen. Het bedrijf streeft ernaar om in 2027 500 megawatt aan capaciteit online te brengen. De onderneming zal datacentercapaciteit, netwerk, operaties en toegang tot Google Cloud TPU's aanbieden via een compute-as-a-service-model.

Op de eerste dag van TechEx North America stonden de randvoorwaarden voor AI-implementatie centraal. Tracks over edge computing, IoT, datacenters en cybersecurity belichtten de uitdagingen rond stroomvoorziening, netwerkinfrastructuur en beveiliging. Sprekers van onder meer Akamai, Siemens en Boston Dynamics benadrukten dat AI pas succesvol kan worden ingezet als de onderliggende infrastructuur en beveiliging op orde zijn.

Europa wil meedoen in de AI-race, maar hoge energieprijzen vormen een obstakel. Energie-intensieve industrieën in Europa betalen circa twee keer zoveel voor elektriciteit als in de Verenigde Staten. Datacentra verbruiken inmiddels 2 procent van de wereldwijde elektriciteit.

Meer dan 100 nieuwe datacentra in het VK zijn van plan om gas te verbranden om elektriciteit op te wekken, sommige mogelijk permanent. De aanvragen voor gasaansluitingen bedragen meer dan 15 terawattuur per jaar, wat de klimaatdoelstellingen in gevaar brengt. Britse functionarissen zeggen dat dit een onvermijdelijk gevolg is van jarenlange wachttijden voor aansluiting op het National Grid.

Komiek Charlie Berens, bekend van zijn 'Manitowoc Minute' sketches, verzet zich tegen de bouw van AI-datacenters in Wisconsin. Hij bekritiseert het gebrek aan transparantie en de belastingvoordelen voor techbedrijven. Berens' video's hebben veel steun gekregen van inwoners die vrezen voor milieu- en energieproblemen.

AI-datacenters verbruiken steeds meer energie en water, wat leidt tot hogere kosten voor burgers en milieuschade. In de VS verzetten gemeenschappen zich tegen nieuwe datacenters, terwijl de industrie juridische stappen overweegt en claims van discriminatie maakt. Critici waarschuwen voor uitbreiding van rechten voor datacenters ten koste van mensen.

Een nieuwe chip minimaliseert dataverplaatsing in AI-datacenters, waardoor energieverspilling wordt tegengegaan. De chip laadt gewichten eenmalig in en heeft geen compiler of runtime nodig.

Een duurzaamheidsnon-profit, het Environmental and Energy Study Institute (EESI), beweert dat datacentra ultralage frequenties uitstralen die onrust bij omwonenden veroorzaken. Critici wijzen op mogelijke gezondheidsklachten zoals slapeloosheid en hoofdpijn. De wetenschappelijke onderbouwing is nog onduidelijk, maar een eerdere studie uit 2025 toonde aan dat datacentra intern 96 decibel kunnen bereiken.

Lake Tahoe, het favoriete vakantieoord van Silicon Valley, staat voor een energiecrisis nu AI datacenters de vraag naar elektriciteit opdrijven. De stijgende energiekosten worden verergerd doordat Lake Tahoe zijn energiecontract moet beëindigen en een nieuwe leverancier moet vinden. NV Energy geeft prioriteit aan datacenters, wat de prijzen voor inwoners en tweedewoningbezitters waarschijnlijk zal doen stijgen.

Door de toenemende vraag van AI-workloads raken traditionele datacentra vol. Drijvende datacentra, gehuisvest op schepen of platforms, bieden een alternatief. Ze gebruiken zeewater voor koeling, kunnen sneller worden gebouwd en besparen tot 30% energie. De markt zal naar verwachting groeien van $316,7 miljoen in 2024 naar $828,9 miljoen in 2034.

Een 15.000 vierkante meter groot datacentrum van GreenSquare in Hazelmere, bedoeld voor cloud computing en AI, gaat niet door nadat de ontwikkelaar de plannen introk vanwege fel verzet van de gemeenschap. De gemeenteraad van de City of Swan had negatief geadviseerd vanwege geluidsoverlast van noodgeneratoren en de impact op cultureel belangrijke locaties. Het project trok bijna 1900 publieke bezwaren.

Uit een nieuwe Gallup-peiling blijkt dat 71 procent van de Amerikanen tegen de bouw van AI-datacenters in hun buurt is, terwijl slechts 53 procent bezwaar heeft tegen een kerncentrale. De belangrijkste zorgen zijn hoog water- en energieverbruik, vervuiling en stijgende energiekosten.

Onderzoeker Sasha Luccioni benadrukt het belang van betere emissiedata en transparantie over het gebruik van AI. Ze werkt bij Hugging Face en heeft een leaderboard ontwikkeld die de energie-efficiëntie van open-source AI-modellen documenteert. Ze wil dat grote AI-bedrijven meer open zijn over hun energiegebruik en dat bedrijven beter inzicht krijgen in de impact van AI op hun ESG-doelstellingen.

De goedkeuring van het Stratos AI-datacenter in Utah, dat twee keer zo groot is als Manhattan, heeft geleid tot felle kritiek. Het datacenter verbruikt meer stroom dan de hele staat en dreigt waterschaarste te verergeren. Tegenstanders vrezen schade aan het Great Salt Lake-ecosysteem.

Onderzoek van de International Data Center Authority (IDCA) toont aan dat datacentra 6% van de elektriciteit in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten verbruiken. Het wereldwijde energieverbruik gedreven door AI is in twee jaar met 15% gestegen. Jaarlijkse investeringen in datacentra naderen $1 biljoen, wat bijna 1% van de wereldeconomie is. De stijgende vraag leidt tot maatschappelijke weerstand en roept op tot meer transparantie.

XAI heeft 19 nieuwe gas turbines toegevoegd aan het Colossus 2 datacentrum in Mississippi, ondanks een juridisch conflict met de NAACP en milieugroepen. De groepen beschuldigen xAI ervan de Clean Air Act te schenden door te opereren zonder de juiste luchtrechten. De nieuwe turbines brengen het totaal aantal turbines op het terrein op 46, wat volgens de groepen de luchtkwaliteit verder verslechtert. xAI stelt dat de turbines essentieel zijn voor het functioneren van geavanceerde kunstmatige intelligentie en andere rekenkrachttools die gebruikt worden door de Amerikaanse overheid en miljoenen gebruikers wereldwijd.

Dell Technologies presenteert op zijn jaarlijkse conferentie de AI-fabriek als het volgende model voor enterprise-infrastructuur. Het bedrijf heeft inmiddels AI-fabriekssystemen bij meer dan 4.000 klanten geïmplementeerd en de AI-serveromzet steeg van $10 miljard naar $25 miljard. Partnerschappen met NVIDIA, AMD en Microsoft versterken het aanbod. Experts verwachten veel aandacht voor de rol van AI-agents in de infrastructuur.

Google en SpaceX bespreken het bouwen van datacenters in de ruimte, met het oog op de toekomstige AI-berekening. SpaceX ziet ruimtelijke datacenters als de goedkoopste optie binnen een paar jaar, terwijl Google plannen heeft om prototype-satellieten te lanceren in 2027 als onderdeel van Project Suncatcher. De kosten van ruimtelijke datacenters zijn momenteel nog hoger dan die van aardse datacenters.

Australische staat- en federale energeministers zijn het erover eens dat datacentra hun elektriciteitsverbruik moeten compenseren met investeringen in hernieuwbare energie, behalve Queensland. De ministers willen dat datacentra, die groeien om de vraag naar kunstmatige intelligentie te voldoen, voldoende zonne- en windenergie genereren om hun elektriciteitsbehoeften volledig te dekken. Queensland weigert mee te doen en wil eerst de kosten en risico’s van dergelijke maatregelen bekendgemaakt zien.

Jayne Black, een milieuoogst en moeder van vier uit Wisconsin, heeft met succes een gepland datacenterproject tegengehouden dat dicht bij haar huis zou worden gebouwd. Ze startte een Facebookgroep om de lokale bevolking te informeren over de mogelijke milieueffecten van datacenters, wat leidde tot een grote beweging van inwoners. Het ontwikkelingsbedrijf Cloverleaf trok uiteindelijk zijn plannen terug vanwege het gebrek aan lokale steun. Black benadrukt dat haar actie een voorbeeld kan zijn voor andere gemeenschappen die zich verzetten tegen vergelijkbare projecten.

Nvidia heeft een overeenkomst van 2,1 miljard dollar gesloten met IREN, een datacenterleverancier. Deze samenwerking is onderdeel van een groeiende trend waarbij techbedrijven en neocloudproviders grote investeringen doen in AI-berekeningen.

Cyient Semiconductors heeft de eerste familie van galliumnitride (GaN) vermogenchips voor de Indiase markt gelanceerd. De zeven 650V-apparaten zijn ontwikkeld onder een technologielicentie van Navitas Semiconductor en richten zich op toepassingen zoals AI-datacenters, telecomsystemen en snelladers. Cyient verwacht de chips in juni 2026 te kunnen bemonsteren.

EZK start een publiekscampagne genaamd Denk Vooruit om Nederlandse bedrijven te helpen zich beter voor te bereiden op noodsituaties, zoals energie-uitval of cyberaanvallen. Uit onderzoek blijkt dat meer dan de helft van de bedrijven geen maatregelen heeft genomen tegen mogelijke uitval van energie, communicatie of cloudvoorzieningen. De campagne roept ondernemers op om een eigen draaiboek te maken voor noodsituaties en aandacht te besteden aan cruciale processen en afhankelijkheden.

Inwoners van Saline Township in Michigan zijn woest omdat hun gemeenteraad een 21 miljoen vierkante voet groot datacentrum van OpenAI heeft afgewezen, maar de ontwikkeling is doorgezet door de miljardair Steven Roth. Het datacentrum, met een waarde van 16 miljard dollar, wordt vooral verhuurd aan OpenAI en Oracle als onderdeel van Donald Trumps 500 miljard dollar AI-infrastructuurinitiatief 'Stargate'. De gemeente had een rechtszaak aangegaan, maar gaf uiteindelijk toe onder druk van de ontwikkelaar.

Een van de grote datacenters van Amazon Web Services in noord-Virginia moest vanwege hoge temperaturen worden gesloten. Klanten zoals de crypto-omgeving Coinbase raakten hierdoor beïnvloed. De situatie leidde tot een ironische situatie, gezien de grote CO2-uitstoot van datacenters die de AI-explosie ondersteunen.

De strijd tegen AI-datacenters is niet alleen een technisch onderwerp, maar ook een democratisch vraagstuk. In 2025 werden ongeveer 48 datacenterprojecten met een schatting van 156 miljard dollar geblokkeerd of vertraagd door lokale oppositie. De beweging richt zich op het feit dat gewone mensen een zeggingsrecht moeten hebben in fundamentele beslissingen. De groei van deze beweging vormt een nieuwe front in de strijd tegen technologie-geïnspireerde autoriteit.

Andy Masley roept uit tegen de kritiek op datacenters die gebaseerd is op het argument dat er geen land meer is voor landbouw. Hij benadrukt dat landbouwers tussen 2000 en 2024 al een Colorado-grote hoeveelheid land verkocht hebben, zonder dat dat problemen voor de voedselvoorziening veroorzaakte. Volgens Masley is het onlogisch om te zeggen dat er geen land meer is, nadat landbouwers al veel land verkochten en toch genoeg voedsel produceerden. Hij reageert op een situatie waarin een boer in Loudoun County een klein stuk land verkocht aan een hyperscaler voor tien keer de agrarische waarde, terwijl het land slecht was voor landbouw. Masley benadrukt dat dit een voorbeeld is van hoe het landgebruik argument misleidend is voor de bouw van datacenters.

In heel Amerika stoten kleine dorpsgemeenschappen op tegen de opkomst van AI-datacenters, die volgens hen watervoorziening bedreigen en elektriciteitsprijzen doen stijgen. De kwestie is zo controversieel geworden dat Amerikanen uit verschillende politieke kampen samenwerken om tegen grote datacenters te protesteren. Volgens een onderzoek van de Marquette University Law School zegt 70 procent van de Wisconsineren dat de nadelen van datacenters de voordelen overtreffen. Zelfs polarisatie-gevoelige figuren als Bernie Sanders en Josh Hawley hebben zich bij elkaar gevoegd om maatregelen te steunen. De kritiek richt zich niet alleen op milieu- en energieproblemen, maar ook op de onzekerheid rond de werkelijke voordelen voor de lokale bevolking en de impact van AI-technologie op de arbeidsmarkt.

De vraag naar kunstmatige intelligentie groeit sneller dan de onderliggende infrastructuur, waaronder data center capaciteit en bedrijfsbeheer. De systemen die AI ondersteunen, blijken niet in staat om mee te komen met de stijgende behoeften. Dit leidt tot uitdagingen bij het implementeren van generatieve AI in bedrijven. De tekst richt zich op het kiezen van de eerste toepassingen voor generatieve AI, met nadruk op verbetering van de menselijke ervaring met informatie.

Meta werkt samen met Overview Energy aan een project dat zonne-energie wil gebruiken om datacenters te voeden. Het project is gepland om in 2030 in productie te gaan. De samenwerking is gericht op het verminderen van de energie- en milieuimpact van datacenters, die een groot deel van de energieconsumptie van de techsector uitmaken. De initiatieven vallen onder Meta's grotere ambitie om duurzame oplossingen te ontwikkelen voor de AI-industrie.

Onderzoekers van MIT en het MIT-IBM Watson AI Lab hebben een snelle schattingstool ontwikkeld voor het energieverbruik van AI-workloads. De methode, genaamd EnergAIzer, geeft betrouwbare energie-estimaten binnen enkele seconden, in tegenstelling tot traditionele methoden die uren of dagen kunnen duren. De tool kan worden toegepast op diverse hardwareconfiguraties, zelfs op nog niet uitgebreid gebruikte ontwerpen. De schattingen helpen datacenteroperators bij het beheren van energie-efficiëntie en laten ontwikkelaars van AI-modellen inzicht krijgen in het energieverbruik van nieuwe modellen voorafgaand aan implementatie. De methode is op de IEEE International Symposium on Performance Analysis of Systems and Software gepresenteerd.

Microsoft kiest voor een investering van 18 miljard dollar in AI-infrastructuur in Australië. De maatregel komt na recente grote AI-investeringen van het bedrijf in Azië. De focus ligt op het verbeteren van de menselijke ervaring met informatie via generatieve AI. Het artikel bespreekt de keuze van eerste toepassingsgebieden voor generatieve AI, met nadruk op het verbeteren van informatiebehandeling en gebruikerservaring.

Google openbaart zijn eerste datacenter in Kronstorf, Oostenrijk, dat 100 directe banen creëert. Het centrum ondersteunt de groeiende vraag naar Google's digitale diensten en AI-technologieën, en is onderdeel van de investeringen in digitale infrastructuur in Europa. De locatie wordt ook gekenmerkt door duurzame initiatieven zoals een fonds voor het verbeteren van de waterkwaliteit van de Enns, een zonnepaneelbehang en afstandsverwarming voor energie-efficiëntie. Daarnaast start Google een samenwerking met de Universiteit van Toepassende Wetenschappen Oostenrijk om de lokale arbeidsmarkt te ondersteunen.

Volgens een rapport van CUDO Compute verplaatsen bijna 20% van de Britse bedrijven AI-werklasten naar buitenland vanwege hoge energiekosten, wat een bedreiging vormt voor de Britse regering die op AI wil bouwen voor economische groei. De studie toont aan dat energie- en infrastructuurproblemen de locatie van AI-ontwikkeling bepalen, met de VS als meest aantrekkelijke locatie.